ਦੀਪਿਕਾ ਪਾਦੁਕੋਣ: ਬੈਡਮਿੰਟਨ ਕੋਰਟ ਤੋਂ ਬਾਲੀਵੁੱਡ ਦੀ ਰਾਣੀ ਤੱਕ ਦਾ ਸਫ਼ਰ
ਦੀਪਿਕਾ ਪਾਦੁਕੋਣ ਅੱਜ ਹਿੰਦੀ ਸਿਨੇਮਾ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਨਾਂ ਹੈ। ਉਹ ਭਾਰਤ ਦੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਮਾਈ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਅਭਿਨੇਤਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ, ਤਿੰਨ ਫ਼ਿਲਮਫੇਅਰ ਐਵਾਰਡ ਜਿੱਤ ਚੁੱਕੀ ਹੈ, ਅਤੇ 2018 ਵਿੱਚ 'ਟਾਈਮ' ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਦੁਨੀਆ ਦੇ 100 ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਸੀ। ਪਰ ਉਸ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਕਿਸੇ ਫ਼ਿਲਮੀ ਪਰਿਵਾਰ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ — ਇਹ ਇੱਕ ਖਿਡਾਰਨ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੇ ਰੈਕੇਟ ਛੱਡ ਕੇ ਕੈਮਰੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਪਣੀ ਕਿਸਮਤ ਅਜ਼ਮਾਈ।
ਦੀਪਿਕਾ ਦਾ ਜਨਮ 5 ਜਨਵਰੀ 1986 ਨੂੰ ਡੈਨਮਾਰਕ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਕੋਪਨਹੇਗਨ ਵਿੱਚ ਹੋਇਆ। ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਪਾਦੁਕੋਣ ਭਾਰਤ ਦੇ ਮਹਾਨ ਬੈਡਮਿੰਟਨ ਖਿਡਾਰੀ ਹਨ ਅਤੇ ਮਾਂ ਉੱਜਲਾ ਟਰੈਵਲ ਏਜੰਟ ਸੀ। ਉਸ ਦੀ ਛੋਟੀ ਭੈਣ ਅਨੀਸ਼ਾ ਗੋਲਫ਼ ਖਿਡਾਰਨ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਦੀਪਿਕਾ ਇੱਕ ਸਾਲ ਦੀ ਸੀ ਤਾਂ ਪਰਿਵਾਰ ਬੈਂਗਲੁਰੂ ਆ ਵੱਸਿਆ, ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਉੱਥੋਂ ਦੇ ਸੋਫੀਆ ਹਾਈ ਸਕੂਲ ਅਤੇ ਮਾਊਂਟ ਕਾਰਮਲ ਕਾਲਜ ਵਿੱਚ ਹੋਈ।
ਬਚਪਨ ਵਿੱਚ ਦੀਪਿਕਾ ਦੀ ਸਾਰੀ ਦੁਨੀਆ ਬੈਡਮਿੰਟਨ ਸੀ। ਉਹ ਸਵੇਰੇ ਪੰਜ ਵਜੇ ਉੱਠਦੀ, ਕਸਰਤ ਕਰਦੀ, ਸਕੂਲ ਜਾਂਦੀ, ਮੁੜ ਖੇਡਣ ਜਾਂਦੀ ਅਤੇ ਦੇਸ਼ ਪੱਧਰੀ ਚੈਂਪੀਅਨਸ਼ਿਪਾਂ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲੈਂਦੀ। ਪਰ ਦਸਵੀਂ ਜਮਾਤ ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੂੰ ਅਹਿਸਾਸ ਹੋਇਆ ਕਿ ਉਹ ਇਹ ਖੇਡ ਸਿਰਫ਼ ਇਸ ਲਈ ਖੇਡ ਰਹੀ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਖੇਡ ਪਰਿਵਾਰ ਵਿੱਚ ਚਲਦੀ ਆਈ ਹੈ। ਉਸ ਨੇ ਪਿਤਾ ਤੋਂ ਖੇਡ ਛੱਡਣ ਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਮੰਗੀ — ਪਿਤਾ ਬਿਲਕੁਲ ਨਾਰਾਜ਼ ਨਹੀਂ ਹੋਏ, ਸਗੋਂ ਸਹਿਮਤ ਹੋ ਗਏ। ਇੱਥੋਂ ਹੀ ਉਸ ਦਾ ਮਾਡਲਿੰਗ ਦਾ ਸਫ਼ਰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ।
ਮਾਡਲ ਵਜੋਂ ਦੀਪਿਕਾ ਛੇਤੀ ਹੀ ਚਮਕ ਪਈ।
2005 ਵਿੱਚ ਉਸ ਨੇ ਲੈਕਮੇ ਫੈਸ਼ਨ ਵੀਕ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਰੈਂਪ 'ਤੇ ਕਦਮ ਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਕਿੰਗਫਿਸ਼ਰ ਫੈਸ਼ਨ ਐਵਾਰਡਾਂ ਵਿੱਚ 'ਮਾਡਲ ਆਫ਼ ਦ ਈਅਰ' ਦਾ ਖ਼ਿਤਾਬ ਜਿੱਤਿਆ। 2006 ਦੇ ਕਿੰਗਫਿਸ਼ਰ ਕੈਲੰਡਰ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸਾਰੇ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਪਛਾਣ ਦਿੱਤੀ। ਹਿਮੇਸ਼ ਰੇਸ਼ਮੀਆ ਦੇ ਗੀਤ 'ਨਾਮ ਹੈ ਤੇਰਾ' ਦੇ ਵੀਡੀਓ ਨੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਕ ਫਾਰਾਹ ਖ਼ਾਨ ਦਾ ਧਿਆਨ ਖਿੱਚਿਆ, ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਦੀਪਿਕਾ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਫ਼ਿਲਮ ਲਈ ਚੁਣ ਲਿਆ। ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ 2006 ਵਿੱਚ ਦੀਪਿਕਾ ਕੰਨੜ ਫ਼ਿਲਮ 'ਐਸ਼ਵਰਿਆ' ਨਾਲ ਵੱਡੇ ਪਰਦੇ 'ਤੇ ਆ ਚੁੱਕੀ ਸੀ।
2007 ਵਿੱਚ 'ਓਮ ਸ਼ਾਂਤੀ ਓਮ' ਆਈ — ਸ਼ਾਹ ਰੁਖ ਖ਼ਾਨ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਦੋਹਰੀ ਭੂਮਿਕਾ। ਸੱਤਰ ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੀ ਮਸ਼ਹੂਰ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਸ਼ਾਂਤੀ ਅਤੇ ਫੇਰ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਅਭਿਨੇਤਰੀ — ਦੋਵੇਂ ਕਿਰਦਾਰ ਦੀਪਿਕਾ ਨੇ ਬਾਖੂਬੀ ਨਿਭਾਏ। ਇਸ ਭੂਮਿਕਾ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਲਈ ਉਸ ਨੇ ਹੈਲਨ ਅਤੇ ਹੇਮਾ ਮਾਲਿਨੀ ਦੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵੇਖੀਆਂ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹਾਵ-ਭਾਵ ਸਿੱਖੇ। ਇਹ ਫ਼ਿਲਮ ਉਸ ਸਾਲ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਮਾਈ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਹਿੰਦੀ ਫ਼ਿਲਮ ਬਣੀ, ਅਤੇ ਦੀਪਿਕਾ ਨੂੰ ਸਰਵੋਤਮ ਨਵੀਂ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਦਾ ਫ਼ਿਲਮਫੇਅਰ ਐਵਾਰਡ ਮਿਲਿਆ। ਫੇਰ 'ਲਵ ਅੱਜ ਕੱਲ' (2009) ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੀ ਅਦਾਕਾਰੀ ਦੀ ਖੂਬ ਤਰੀਫ਼ ਹੋਈ — ਇਹ ਫ਼ਿਲਮ ਉਸ ਸਾਲ ਦੀ ਤੀਜੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਹਿੰਦੀ ਫ਼ਿਲਮ ਸੀ। ਪਰ ਉਸ ਮਗਰੋਂ ਕੁਝ ਸਾਲ ਉਸ ਲਈ ਮੁਸ਼ਕਲ ਰਹੇ — ਕਈ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਬਾਕਸ ਆਫ਼ਿਸ 'ਤੇ ਨਾ ਚੱਲੀਆਂ, ਅਤੇ ਆਲੋਚਕ ਕਹਿਣ ਲੱਗੇ ਕਿ ਦੀਪਿਕਾ ਦੀ ਚਮਕ ਫਿੱਕੀ ਪੈ ਗਈ ਹੈ।
ਮੋੜ 2012 ਵਿੱਚ ਆਇਆ, ਫ਼ਿਲਮ 'ਕਾਕਟੇਲ' ਨਾਲ। ਨਿਰਮਾਤਾ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਫ਼ਿਲਮ ਦੇ ਦੋਹਾਂ ਮੁੱਖ ਕਿਰਦਾਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਚੁਣਨ ਲਈ ਕਿਹਾ ਸੀ — ਦੀਪਿਕਾ ਨੇ ਆਪ ਔਖਾ ਕਿਰਦਾਰ ਚੁਣਿਆ, ਜੀਵੰਤ ਅਤੇ ਬੇਫ਼ਿਕਰ ਵੇਰੋਨਿਕਾ ਦਾ, ਤਾਂ ਜੋ ਉਹ ਆਪਣੀਆਂ ਹੱਦਾਂ ਪਾਰ ਕਰ ਸਕੇ। ਆਲੋਚਕਾਂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਫ਼ਿਲਮ ਦੀ ਜਾਨ ਕਿਹਾ। ਫੇਰ 2013 ਉਸ ਦਾ ਸਾਲ ਸਾਬਤ ਹੋਇਆ — ਉਸ ਦੀਆਂ ਚਾਰ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਉਸ ਸਾਲ ਦੀਆਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਮਾਈ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਵਿੱਚ ਸਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ 'ਏ ਜਵਾਨੀ ਹੈ ਦੀਵਾਨੀ' ਅਤੇ 'ਚੇਨਈ ਐਕਸਪ੍ਰੈਸ' ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ। ਸੰਜੇ ਲੀਲਾ ਭੰਸਾਲੀ ਦੀ 'ਰਾਮ-ਲੀਲਾ' (2013) ਲਈ ਉਸ ਨੂੰ ਸਰਵੋਤਮ ਅਭਿਨੇਤਰੀ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਫ਼ਿਲਮਫੇਅਰ ਐਵਾਰਡ ਮਿਲਿਆ, ਅਤੇ 'ਪੀਕੂ' (2015) ਲਈ ਦੂਜਾ।
ਭੰਸਾਲੀ ਨਾਲ ਉਸ ਦੀ ਜੋੜੀ ਨੇ 'ਬਾਜੀਰਾਓ ਮਸਤਾਨੀ' (2015) ਅਤੇ 'ਪਦਮਾਵਤ' (2018) ਵਰਗੀਆਂ ਵੱਡੀਆਂ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਦਿੱਤੀਆਂ। 2017 ਵਿੱਚ ਉਹ ਹਾਲੀਵੁੱਡ ਵੀ ਪਹੁੰਚੀ — ਵਿਨ ਡੀਜ਼ਲ ਨਾਲ ਫ਼ਿਲਮ 'ਰਿਟਰਨ ਆਫ਼ ਜ਼ੈਂਡਰ ਕੇਜ' ਵਿੱਚ। ਹਾਲ ਹੀ ਦੇ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ 'ਪਠਾਨ' (2023), 'ਫਾਈਟਰ' ਅਤੇ 'ਕਲਕੀ 2898 ਏਡੀ' (2024) ਵਰਗੀਆਂ ਐਕਸ਼ਨ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਵਾਰ ਫੇਰ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀਆਂ ਕਮਾਈਆਂ ਦੇ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਹੈ। ਉਹ ਆਪਣੀ ਨਿਰਮਾਣ ਕੰਪਨੀ 'ਕਾ ਪ੍ਰੋਡਕਸ਼ਨਜ਼' ਵੀ ਚਲਾਉਂਦੀ ਹੈ।
ਦੀਪਿਕਾ ਨੇ ਆਪਣੀ ਮਾਨਸਿਕ ਸਿਹਤ ਦੀ ਲੜਾਈ ਬਾਰੇ ਖੁੱਲ੍ਹ ਕੇ ਗੱਲ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਉਹ ਖ਼ੁਦ ਡਿਪਰੈਸ਼ਨ ਵਿੱਚੋਂ ਲੰਘੀ, ਅਤੇ ਫੇਰ 'ਦ ਲਿਵ ਲਵ ਲਾਫ਼ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ' ਬਣਾਈ, ਜੋ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਮਾਨਸਿਕ ਸਿਹਤ ਬਾਰੇ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਫੈਲਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਕੰਮ ਲਈ ਉਸ ਨੂੰ ਵਰਲਡ ਇਕਨੌਮਿਕ ਫੋਰਮ ਦਾ ਕ੍ਰਿਸਟਲ ਐਵਾਰਡ ਮਿਲਿਆ, ਅਤੇ 2022 ਵਿੱਚ 'ਟਾਈਮ' ਮੈਗਜ਼ੀਨ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਟਾਈਮ100 ਇੰਪੈਕਟ ਐਵਾਰਡ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਿਆ। ਉਹ ਤਿੰਨ ਵਾਰ ਨਿਊਯਾਰਕ ਦੇ ਮੈਟ ਗਾਲਾ ਇਵੈਂਟ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਈ ਹੈ। 2018 ਵਿੱਚ ਉਸ ਦਾ ਵਿਆਹ ਅਭਿਨੇਤਾ ਰਣਵੀਰ ਸਿੰਘ ਨਾਲ ਹੋਇਆ। ਬੈਡਮਿੰਟਨ ਕੋਰਟ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਸਫ਼ਰ ਅੱਜ ਸੰਸਾਰ ਸਿਨੇਮਾ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਿਆ ਹੈ — ਅਤੇ ਦੀਪਿਕਾ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਹਰ ਉਸ ਕੁੜੀ ਲਈ ਮਿਸਾਲ ਹੈ ਜੋ ਆਪਣਾ ਰਾਹ ਖ਼ੁਦ ਬਣਾਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹੈ।
