ਦੁਸਹਿਰੇ ’ਤੇ ਸੋਨਾ-ਚਾਂਦੀ ਹੋਇਆ ਮਹਿੰਗਾ: 24 ਕੈਰੇਟ ਸੋਨਾ 1,47,170 ਰੁਪਏ ਪ੍ਰਤੀ 10 ਗ੍ਰਾਮ

20 ਅਕਤੂਬਰ ਨੂੰ ਦੁਸਹਿਰੇ ਦੇ ਮੌਕੇ ’ਤੇ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਸੋਨੇ-ਚਾਂਦੀ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ੀ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲੀ। ਸੋਨੇ ਦੀ ਕੀਮਤ 0.08 ਫ਼ੀਸਦੀ ਵਧ ਕੇ 4,163 ਡਾਲਰ ਪ੍ਰਤੀ ਔਂਸ ਅਤੇ ਚਾਂਦੀ ਦੀ ਕੀਮਤ 0.56 ਫ਼ੀਸਦੀ ਦੇ ਉਛਾਲ ਨਾਲ 57 ਡਾਲਰ ਪ੍ਰਤੀ ਔਂਸ ’ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਈ। ਇਸ ਹਫ਼ਤੇ ਪੱਛਮੀ ਏਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਤਣਾਅ, ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ੀ, ਰੁਪਏ ਦੀ ਚਾਲ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕੀ ਫੈਡਰਲ ਰਿਜ਼ਰਵ ਵੱਲੋਂ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਬਾਰੇ ਲਏ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਫ਼ੈਸਲੇ ਦਾ ਕੀਮਤੀ ਧਾਤਾਂ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ’ਤੇ ਅਸਰ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਕੇਂਦਰੀ ਬੈਂਕਾਂ ਵੱਲੋਂ ਸੋਨੇ ਦੀ ਖਰੀਦ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ ਵਿੱਚ ਉਤਾਰ-ਚੜ੍ਹਾਅ ਵੀ ਬਾਜ਼ਾਰ ਦੀ ਦਿਸ਼ਾ ਤੈਅ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਅਹਿਮ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਉਣਗੇ।
ਅੱਜ 20 ਅਕਤੂਬਰ ਨੂੰ ਦੁਸਹਿਰੇ ਦੇ ਮੌਕੇ ’ਤੇ ਸੋਨੇ-ਚਾਂਦੀ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਉਛਾਲ ਆਇਆ ਹੈ। 24 ਕੈਰੇਟ ਦੇ 10 ਗ੍ਰਾਮ ਸੋਨੇ ਦੀ ਕੀਮਤ 1,47,170 ਰੁਪਏ, 22 ਕੈਰੇਟ ਦੇ 10 ਗ੍ਰਾਮ ਸੋਨੇ ਦੀ ਕੀਮਤ 1,34,900 ਰੁਪਏ ਅਤੇ 18 ਕੈਰੇਟ ਦੇ 10 ਗ੍ਰਾਮ ਸੋਨੇ ਦੀ ਕੀਮਤ 1,10,380 ਰੁਪਏ ਦਰਜ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਸੋਨੇ ਦੀ ਕੀਮਤ 0.08 ਫੀਸਦੀ ਵਧ ਕੇ 4,163 ਡਾਲਰ ਪ੍ਰਤੀ ਔਂਸ ’ਤੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ। ਉੱਥੇ ਹੀ ਚਾਂਦੀ ਦੀ ਕੀਮਤ ਵਿੱਚ 0.56 ਫੀਸਦੀ ਦਾ ਉਛਾਲ ਆਇਆ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ 57 ਡਾਲਰ ਪ੍ਰਤੀ ਔਂਸ ’ਤੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਸੋਨੇ-ਚਾਂਦੀ ਦੀ ਖਰੀਦਦਾਰੀ ਕਰਨ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾ ਰਹੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਖਰੀਦਦਾਰੀ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਤਾਜ਼ਾ ਕੀਮਤਾਂ ਜ਼ਰੂਰ ਚੈੱਕ ਕਰ ਲਓ।
ਅਮਰੀਕੀ ਫੈਡਰਲ ਰਿਜ਼ਰਵ ਮਹਿੰਗਾਈ ਨੂੰ ਕਾਬੂ ਵਿੱਚ ਰੱਖਣ ਲਈ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਬਾਰੇ ਕੀ ਫ਼ੈਸਲਾ ਲਵੇਗਾ, ਇਸ ’ਤੇ ਬਾਜ਼ਾਰ ਦੀ ਨਜ਼ਰ ਬਣੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਫੈੱਡ ਦੇ ਚੇਅਰਮੈਨ ਕੇਵਿਨ ਵਾਰਸ਼ ਨੇ ਅਗਲੇ ਹਫ਼ਤੇ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਮੀਟਿੰਗ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸੰਕੇਤ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਕਿ ਫਿਲਹਾਲ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਨੂੰ ਸਥਿਰ ਰੱਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਇਸ ਬਿਆਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਵਿੱਚ 0.25 ਫ਼ੀਸਦੀ ਵਾਧੇ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਘਟ ਕੇ 20 ਫ਼ੀਸਦੀ ਤੋਂ ਹੇਠਾਂ ਆ ਗਈ ਹੈ। ਪਿਛਲੇ ਮਹੀਨੇ ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਬਾਜ਼ਾਰ ਇਸ ਸੰਭਾਵਨਾ ਨੂੰ ਲਗਭਗ 67 ਫ਼ੀਸਦੀ ਮੰਨ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਅਜਿਹੇ ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕੀ ਫੈਡਰਲ ਰਿਜ਼ਰਵ ਦੇ ਫ਼ੈਸਲੇ ਦਾ ਅਸਰ ਸੋਨੇ ਅਤੇ ਚਾਂਦੀ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ’ਤੇ ਵੀ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਇਸ ਹਫ਼ਤੇ ਪੱਛਮੀ ਏਸ਼ੀਆ ਵਿੱਚ ਵਧਦੇ ਭੂ-ਸਿਆਸੀ ਤਣਾਅ, ਕੱਚੇ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ 110 ਡਾਲਰ ਪ੍ਰਤੀ ਬੈਰਲ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਣ ਅਤੇ ਰੁਪਏ ਵਿੱਚ ਉਤਾਰ-ਚੜ੍ਹਾਅ ਕਾਰਨ ਸੋਨੇ-ਚਾਂਦੀ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ ਬਦਲਾਅ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਦੁਨੀਆ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਅਰਥਵਿਵਸਥਾਵਾਂ ਤੋਂ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਆਰਥਿਕ ਅੰਕੜੇ ਵੀ ਕੀਮਤੀ ਧਾਤਾਂ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਦੀ ਦਿਸ਼ਾ ਤੈਅ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਅਹਿਮ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਮਾਰਕੀਟ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਕਾਂ ਮੁਤਾਬਕ, ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਹਫ਼ਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਾਰੇ ਕਾਰਕਾਂ ’ਤੇ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਅਸਰ ਸੋਨੇ ਅਤੇ ਚਾਂਦੀ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ’ਤੇ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਕਈ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਕਾਂ ਮੁਤਾਬਕ, ਨਿਵੇਸ਼ਕ ਇਨ੍ਹੀਂ ਦਿਨੀਂ ਸ਼ੇਅਰ ਬਾਜ਼ਾਰ, ਕ੍ਰਿਪਟੋਕਰੰਸੀ, ਊਰਜਾ ਅਤੇ ਹੋਰ ਵਸਤੂਆਂ ਵਿੱਚ ਨਿਵੇਸ਼ ਦੇ ਮੌਕੇ ਲੱਭ ਰਹੇ ਹਨ। ਉੱਥੇ ਹੀ, ਬਾਂਡ ’ਤੇ ਮਿਲਣ ਵਾਲਾ ਵੱਧ ਵਿਆਜ ਸੋਨੇ ਵਰਗੇ ਨਿਵੇਸ਼ ਵਿਕਲਪਾਂ ਨੂੰ ਘੱਟ ਆਕਰਸ਼ਕ ਬਣਾ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਸੋਨੇ ਤੋਂ ਨਿਯਮਤ ਵਿਆਜ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦਾ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਡਾਲਰ ’ਤੇ ਨਿਰਭਰਤਾ ਘਟਾਉਣ ਦੀ ਚਿੰਤਾ, ਸਰਕਾਰਾਂ ’ਤੇ ਵਧਦਾ ਕਰਜ਼ਾ ਅਤੇ ਸਰਕਾਰੀ ਖਰਚਿਆਂ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਣ ਦੀ ਚੁਣੌਤੀ ਅਜੇ ਵੀ ਵੱਡੇ ਸੰਸਥਾਗਤ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਸੋਨੇ ਵਿੱਚ ਨਿਵੇਸ਼ ਜਾਰੀ ਰੱਖਣ ਲਈ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ।
ਇਹ 20 ਜੁਲਾਈ ਨੂੰ ਦਰਜ ਕੀਤੇ ਗਏ 96.2 ਮਿਲੀਅਨ ਟਰੌਏ ਔਂਸ ਦੇ ਹੇਠਲੇ ਪੱਧਰ ਨਾਲੋਂ 5.3 ਫ਼ੀਸਦੀ ਵੱਧ ਹੈ। ਸਾਲ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਵੀ ਇਸ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 2 ਫ਼ੀਸਦੀ ਦਾ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਰਿਪੋਰਟ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸੋਨੇ ਦੀ ਹੋਲਡਿੰਗ 101 ਮਿਲੀਅਨ ਟਰੌਏ ਔਂਸ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਬਣੀ ਹੋਈ ਹੈ, ਜਦਕਿ ਸੋਨੇ ਦੀ ਕੀਮਤ 4,100 ਤੋਂ 4,200 ਡਾਲਰ ਪ੍ਰਤੀ ਔਂਸ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਰਹੀ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਇਹ ਕੀਮਤ ਜਨਵਰੀ ਵਿੱਚ ਦਰਜ ਕੀਤੇ ਗਏ ਰਿਕਾਰਡ ਪੱਧਰ ਤੋਂ ਕਾਫ਼ੀ ਹੇਠਾਂ ਹੈ।
ਕਜ਼ਾਖਸਤਾਨ ਦਾ ਕੇਂਦਰੀ ਬੈਂਕ ਇਸ ਸਾਲ ਦੇ ਅੰਤ ਤੱਕ ਆਪਣੇ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਮੁਦਰਾ ਭੰਡਾਰ ਵਿੱਚ ਸੋਨੇ ਦੀ ਹਿੱਸੇਦਾਰੀ 78 ਫ਼ੀਸਦੀ ਤੋਂ ਘਟਾ ਕੇ 75 ਫ਼ੀਸਦੀ ਕਰਨ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਬੈਂਕ ਕੋਲ ਇਸ ਸਮੇਂ 386 ਟਨ ਸੋਨਾ ਹੈ। ਇਸ ਸਾਲ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਅੱਠ ਮਹੀਨਿਆਂ ਦੌਰਾਨ ਬੈਂਕ ਨੇ ਲਗਭਗ 36 ਟਨ ਸੋਨਾ ਖਰੀਦਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਅਗਸਤ ਤੱਕ ਇਹ ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਚੌਥਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਸੋਨਾ ਖਰੀਦਣ ਵਾਲਾ ਕੇਂਦਰੀ ਬੈਂਕ ਸੀ। ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਕਾਂ ਮੁਤਾਬਕ, ਅਮਰੀਕੀ ਸਰਕਾਰੀ ਬਾਂਡਾਂ ’ਤੇ ਵੱਧ ਵਿਆਜ ਮਿਲਣ ਕਾਰਨ ਡਾਲਰ ਵਿੱਚ ਨਿਵੇਸ਼ ਕਰਨਾ ਆਕਰਸ਼ਕ ਬਣ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸੇ ਕਰਕੇ ਕਜ਼ਾਖਸਤਾਨ ਦਾ ਕੇਂਦਰੀ ਬੈਂਕ ਸੋਨੇ ਦੀ ਹਿੱਸੇਦਾਰੀ ਘਟਾ ਕੇ ਡਾਲਰ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਨਿਵੇਸ਼ ਵਧਾਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਮਕਸਦ ਲਈ ਬੈਂਕ ਸੋਨੇ ਦੇ ਕੁਝ ਸੌਦੇ ਕਰੇਗਾ ਅਤੇ ਕੁਝ ਸੋਨਾ ਵੇਚੇਗਾ, ਤਾਂ ਜੋ ਉਸ ਦਾ ਪੂਰਾ ਨਿਵੇਸ਼ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਹੀ ਸੰਪਤੀ ’ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਨਾ ਰਹੇ।
ਚਾਂਦੀ ਦੀ ਕੀਮਤ 60 ਡਾਲਰ ਪ੍ਰਤੀ ਔਂਸ ਦੇ ਅਹਿਮ ਪੱਧਰ ਤੋਂ ਹੇਠਾਂ ਡਿੱਗ ਗਈ ਅਤੇ ਕੁਝ ਸਮੇਂ ਲਈ ਲਗਭਗ 55 ਡਾਲਰ ਪ੍ਰਤੀ ਔਂਸ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਈ। ਇਹ ਪੱਧਰ ਜੁਲਾਈ ਵਿੱਚ ਦਰਜ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹੇਠਲੇ ਪੱਧਰ ਦੇ ਕਰੀਬ ਹੈ।
ਮਹਿੰਗਾਈ ਵਧਣ ਕਾਰਨ ਅਮਰੀਕੀ ਫੈਡਰਲ ਰਿਜ਼ਰਵ ਵੱਲੋਂ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਮੁੜ ਵਧਾਉਣ ਦੀ ਚਿੰਤਾ ਵਧ ਗਈ ਸੀ। ਇਸ ਨਾਲ ਅਮਰੀਕੀ ਬਾਂਡਾਂ ’ਤੇ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਅਤੇ ਡਾਲਰ ਦੀ ਕੀਮਤ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ੀ ਆਈ, ਜਿਸ ਦਾ ਅਸਰ ਚਾਂਦੀ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ’ਤੇ ਪਿਆ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਹੁਣ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵਾਧੇ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ 30 ਫ਼ੀਸਦੀ ਤੋਂ ਹੇਠਾਂ ਆ ਗਈ ਹੈ। ਅਮਰੀਕੀ ਬਾਂਡਾਂ ’ਤੇ ਵਿਆਜ ਦਰਾਂ ਅਤੇ ਡਾਲਰ ਦੀ ਕੀਮਤ ਵੀ ਆਪਣੇ ਹਾਲੀਆ ਉੱਚੇ ਪੱਧਰ ਤੋਂ ਹੇਠਾਂ ਆ ਗਈ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਚਾਂਦੀ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ’ਤੇ ਦਬਾਅ ਕੁਝ ਘੱਟ ਹੋਇਆ ਹੈ।
